Reticule, czyli o damskich torebkach cz. II. Balantine była bardzo niewygodna w noszeniu. Obijała się o kolana i zakłócała swobodny układ fałd na sukni. Rozwiązaniem była torebka do ręki. Jako, że epoka napoleońska to okres fascynacji antykiem, nazwę zaczerpnięto od rzymskich siatkowych toreb, w których nosiło się upolowaną drobną zwierzynę lub ptactwo (reticulum).Pierwsza torebka (jak prawie każda nowość w modzie) była wyśmiewana, stąd satyryczna deformacja nazwy na ridicule – ang. śmieszny. Spotykała się również z krytyką. Kobieta, publicznie pokazująca się z odpowiednikiem kieszeni w ręce ukazywała niemalże część swojej bielizny. Ostatecznie torebka noszona w ręce przyjęła się i została na długo. Miała kształt ściąganego górą woreczka. Pomimo dość długich sznurków nie była noszona na ramieniu, jak noszone są torebki współcześnie. Sznureczki były kilkakrotnie owinięte wokół nadgarstka, albo trzymano ją na rozwiniętych uchwytach i zwieszała się niemal do ziemi. Z biegiem czasu zmieniały się jej formy i rozmiary, szyto ją z najróżniejszych materiałów wieloma technikami. O torebce ciekawie napisał Łukasz Gołębiowski: „Kiedy zaprzestano kieszonek nosić, woreczki nastały, ażeby umieścić w nich chusteczkę do nosa, kluczyki, pieniądze. Rozmaity kształt przybrały: aksamitne, skórkowe, papierowe, jedwabne, siatkowe, z haftem jakim na kanwie prostej, srebrnej lub złotej, perełkami, paciorkami, pelami, spinane na klamrę, mniejsze lub większe podług upodobania, klamrą zaczepiane u sukni, noszone w ręku albo powierzane do noszenia mężowi, kochankowi lub służącemu”. Zamiłowanie do niezwykłych form przejawiało się na różne sposoby. Przez pewien czas modne były dziane woreczki w kształcie ananasa. Owoce te kojarzono z rodzinną Martyniką cesarzowej Józefiny, która dyktowała modę na dworze francuskim.
Na podstawie:
„Torebki, sakiewki i portfele ze zbiorów Muzeum Narodowego w Krakowie” Katalog zbiorów Muzeum Narodowego w Krakowie, Kraków 2009
Ł. Gołębiowski: „Ubiory w Polszcze od najdawniejszych czasów”, 1830, reprint Armoryka 2017
Foto: ze zbiorów Los Angeles County Museum of Art
